TuyetNhien.comTuyệt Nhiên
Thuê nhà, đặt cọc mua nhà đất

Những điều không nên làm khi đặt cọc mua nhà đất qua môi giới: tiền, giấy, lời giục

Đặt cọc mua nhà đất qua môi giới: chín điều đừng làm, từ chuyển cọc cho môi giới giữ hộ, ký khi chưa gặp chủ, lẫn phí môi giới với cọc tới giấy giữ chỗ.

Two people seen from behind sitting at a small cafe table by a window, one holding a pen above blank sheets of paper, side view at table height, bright overcast light

Khi mua nhà đất qua môi giới, ba điều tuyệt nhiên không nên làm là chuyển tiền cọc vào tài khoản môi giới để "giữ hộ", ký giấy cọc với người không có giấy uỷ quyền của chủ nhà, và đặt cọc khi chưa gặp chủ nhà dù chỉ một lần. Môi giới làm tốt vẫn rất có ích, nhưng tiền và chữ ký phải đi thẳng giữa bạn với người có quyền bán.

Người mua qua môi giới thường bận, không có thời gian tự tìm, và tin vào người dẫn đi xem đã nhiệt tình suốt mấy tuần. Môi giới thì muốn chốt nhanh, vì họ chỉ có thu nhập khi giao dịch thành. Hai mong muốn đó không xấu, nhưng nó tạo ra áp lực khiến người mua bỏ qua những bước tự bảo vệ. Bài này không bàn cách chọn môi giới hay các bước mua nhà, chỉ bàn những điều không nên làm khi môi giới đứng giữa bạn và chủ nhà: chuyện tiền, chuyện giấy, chuyện lời nói.

Khi có người đứng giữa, rủi ro dịch chuyển về đâu

Giao dịch qua môi giới có ba bên: người mua, người bán và người kết nối. Mỗi bên có lợi ích riêng. Người bán muốn giá cao, người mua muốn giá hợp lý, môi giới muốn giao dịch thành công và nhanh. Phần lớn môi giới làm đúng vai, nhưng cách giao dịch qua người thứ ba có những chỗ hở riêng: tiền đi qua một tài khoản trung gian, chữ ký của một người không phải chủ, giá được báo qua một người khác.

Điểm không quay lại được vẫn là lúc giao tiền cọc. Khác với mua trực tiếp, ở đây có thêm một câu hỏi: tiền đó đang nằm ở ai. Nếu nằm ở chủ nhà, theo một giấy cọc có chữ ký chủ nhà, bạn có căn cứ rõ ràng. Nếu nằm ở môi giới, theo một tờ phiếu do môi giới ký, bạn phải trông vào việc người này chuyển tiếp đúng và chủ nhà công nhận. Những điều cấm dưới đây đều nhằm giữ cho tiền và chữ ký đi đúng đường ngắn nhất.

Điều cấm về tiền

Đừng chuyển tiền cọc vào tài khoản môi giới để "giữ hộ". Lý do thường nghe: chủ nhà ở xa, chủ bận, hoặc "anh chuyển cho em, em giữ, khi nào gặp chủ em chuyển luôn cho nhanh". Khi tiền nằm ở môi giới mà giao dịch không thành, bạn phải đòi từ một người mà chủ nhà không hề có trách nhiệm thay. Thay vào đó, nói rõ: "Tiền cọc em chuyển thẳng cho chủ nhà khi hai bên ký giấy, em không chuyển qua trung gian." Nếu chủ nhà ở xa, chờ ngày chủ nhà về hoặc có người được uỷ quyền hợp lệ.

Đừng lẫn phí môi giới với tiền cọc, và đừng để phí môi giới không có thoả thuận rõ. Có người mua chuyển một khoản cho môi giới mà không rõ đó là phí dịch vụ, tiền giữ chỗ hay một phần cọc. Khi giao dịch đổ, hai bên hiểu khoản đó theo hai cách. Thay vào đó, nếu bạn phải trả phí môi giới, thoả thuận bằng chữ: phí bao nhiêu, trả lúc nào, trả khi giao dịch thành hay cả khi không thành, nếu bên bán bỏ cọc thì xử lý ra sao. Tiền cọc là chuyện riêng giữa bạn và chủ nhà.

Đừng tin "giá chốt" mà không nghe từ chính chủ nhà. Giá bạn được báo có khi đã cộng thêm phần chênh, giá chủ nhà nhận thấp hơn. Cách làm này không phải lúc nào cũng sai, nhưng khi bạn không biết, bạn không thương lượng được và giấy tờ có thể ghi những con số khác nhau. Thay vào đó, trong buổi gặp chủ nhà, hỏi trực tiếp: "Anh chị đồng ý bán với giá bao nhiêu ạ?" và để con số đó được ghi trong giấy cọc có chữ ký chủ nhà.

Điều cấm về giấy tờ và chữ ký

Đừng ký giấy cọc với môi giới khi họ không có giấy uỷ quyền của chủ nhà. Một số giấy được gọi là "phiếu đặt cọc", "phiếu giữ chỗ" do môi giới hoặc văn phòng môi giới ký. Nếu người ký không được chủ nhà uỷ quyền, giấy đó không ràng buộc chủ nhà, và chủ nhà hoàn toàn có thể bán cho người khác. Thay vào đó, xin xem giấy uỷ quyền nếu môi giới đứng ra ký, đọc phạm vi được uỷ quyền có gồm nhận cọc hay không. Tốt nhất là chủ nhà ký trực tiếp.

Đừng đặt cọc khi chưa gặp chủ nhà lần nào. Người mua bận, môi giới nói "chủ khó gặp lắm, em lo hết", và mọi thứ diễn ra qua điện thoại. Không gặp chủ, bạn không biết người đó có đúng là chủ, có đủ người cùng sở hữu đồng ý, có thật sự muốn bán với giá đó. Thay vào đó, đặt điều kiện: "Em chỉ cọc khi được gặp và ký trực tiếp với chủ nhà." Một chủ nhà thật sự muốn bán thường sẽ sắp xếp được.

Đừng giao bản gốc giấy tờ tuỳ thân hay ký giấy để trống cho môi giới "làm hồ sơ giúp". Môi giới nhiệt tình đề nghị lo hết thủ tục, và người mua thấy tiện. Nhưng tờ giấy có chữ ký mà phần nội dung còn trống, hay bản gốc giấy tờ của bạn nằm ở người khác, là thứ có thể bị dùng theo cách bạn không muốn. Thay vào đó, chỉ đưa bản sao khi cần, tự mang bản gốc tới văn phòng công chứng, và chỉ ký văn bản đã điền đủ nội dung, đọc hết.

Đừng ký thoả thuận giữ chỗ cho nhà chưa xây khi chưa hiểu điều kiện nhận tiền. Với nhà, căn hộ đang hoặc chưa xây, môi giới hay mời ký phiếu giữ chỗ để "lấy suất đẹp". Theo nguyên tắc chung, việc nhận tiền của người mua với loại nhà này phải đáp ứng những điều kiện nhất định. Thay vào đó, hỏi rõ: khoản này nộp cho ai, có hoàn lại không, khi nào, dự án đã đủ điều kiện bán chưa. Tra quy định hiện hành hoặc hỏi luật sư trước khi chuyển tiền.

Điều cấm về lời nói và thời điểm

Đừng để mình bị chốt bằng câu "chủ chỉ để giá này tới tối nay". Câu này đánh vào nỗi sợ lỡ cơ hội, đặc biệt sau nhiều tuần đi xem mệt mỏi. Người mua cọc ngay trong ngày, rồi mới bắt đầu kiểm giấy tờ, ngược đúng thứ tự cần làm. Thay vào đó, trả lời: "Em cần hai ngày để xem giấy tờ và gặp chủ. Nếu chủ bán cho người khác thì em chấp nhận." Bạn mất một căn nhà, nhưng không mất một khoản tiền vì vội.

Đừng để nhiều môi giới cùng chào một căn mà không nói rõ mình đang làm với ai. Một căn nhà có thể được nhiều người cùng chào. Người mua liên hệ cả hai ba người, mỗi người báo một giá, mỗi người đòi một khoản giữ chỗ, và cuối cùng phí bị tính hai lần. Thay vào đó, khi đã chọn làm việc qua một người, nói rõ với những người khác là bạn đang xem căn này qua kênh khác. Giữ mọi trao đổi bằng tin nhắn để khỏi tranh cãi về sau.

Bảng tóm: đừng gì, hậu quả, làm gì thay

Chín điều cấm khi mua nhà đất qua môi giới gom lại thành bảng. Đọc lại trước buổi hẹn đặt cọc, tốt nhất cùng người thân sẽ cùng đứng tên mua.

ĐừngHậu quả hay gặpThay vào đó
Chuyển cọc cho môi giới giữ hộGiao dịch đổ, đòi tiền từ người trung gianChuyển thẳng cho chủ khi ký giấy
Lẫn phí môi giới với cọcHai bên hiểu khoản tiền theo hai cáchThoả thuận phí riêng, bằng chữ
Tin giá chốt qua người khácKhông biết giá thật, giấy tờ lệch nhauNghe giá từ chủ, ghi vào giấy có chữ ký chủ
Ký với môi giới không uỷ quyềnGiấy không ràng buộc chủ nhàXem uỷ quyền, tốt nhất chủ ký trực tiếp
Cọc khi chưa gặp chủKhông biết chủ thật, đồng sở hữuChỉ cọc khi gặp và ký trực tiếp
Giao bản gốc, ký giấy trốngGiấy tờ bị dùng sai mục đíchChỉ đưa bản sao, ký văn bản đã điền đủ
Ký giữ chỗ nhà chưa xây khi chưa hiểuTiền nộp không rõ được hoàn hay khôngHỏi rõ người nhận, điều kiện hoàn, điều kiện bán
Bị chốt bằng "tới tối nay"Cọc trước, kiểm sauXin hai ngày, chấp nhận mất căn
Làm với nhiều môi giới một cănPhí tính hai lần, giá lộn xộnChọn một kênh, nói rõ với kênh khác

Bảng này không nhằm nghi ngờ môi giới. Một môi giới làm nghề nghiêm túc sẽ thấy những đề nghị này bình thường và thường còn giúp bạn làm cho đúng.

Lỡ đưa cọc qua môi giới rồi thì gỡ thế nào

Nếu bạn đã chuyển tiền cho môi giới hoặc ký giấy với người không phải chủ, và giao dịch bắt đầu có trục trặc, hãy làm theo thứ tự này:

  1. Nhắn cho môi giới bằng chữ, đề nghị xác nhận số tiền đã nhận, mục đích nhận và đã chuyển cho chủ nhà hay chưa. Câu trả lời bằng chữ là bằng chứng quan trọng.
  2. Liên hệ trực tiếp chủ nhà, hỏi họ có biết và có nhận khoản cọc của bạn không. Nếu chủ nhà xác nhận, đề nghị ký lại giấy cọc trực tiếp giữa hai bên.
  3. Nếu chủ nhà không biết gì về khoản tiền, đề nghị môi giới hoàn lại trong một thời hạn cụ thể, gửi bằng tin nhắn hoặc văn bản.
  4. Nếu môi giới làm việc qua một văn phòng hay doanh nghiệp, gửi khiếu nại tới đó kèm bằng chứng.
  5. Không thương lượng được hoặc có dấu hiệu chiếm giữ tiền, hỏi luật sư trên AI Cố Vấn và trình báo cơ quan công an kèm toàn bộ tin nhắn, biên lai, giấy tờ.

Đừng chờ tới ngày hẹn công chứng mới kiểm tra. Khi đã thấy tiền nằm sai chỗ, xử lý trong vài ngày đầu luôn dễ hơn sau vài tuần.

Những việc tưởng làm phật lòng môi giới mà thật ra nên làm

Nhiều người mua ngại đề nghị gặp chủ nhà vì sợ môi giới nghĩ mình muốn "đi đường vòng" để né phí. Cách gỡ đơn giản là nói thẳng từ đầu rằng bạn vẫn trả phí như đã thoả thuận, chỉ muốn ký và giao tiền trực tiếp với chủ. Một môi giới làm nghề lâu thường hiểu ngay, vì chính họ cũng không muốn ôm tiền của người khác.

Xin xem giấy uỷ quyền, hỏi rõ phí, đề nghị mọi thứ ghi bằng tin nhắn cũng không phải là nghi ngờ. Đó là cách làm việc giữa những người có trách nhiệm với số tiền lớn. Ngược lại, nhờ môi giới hỏi giúp lịch sử căn nhà, tình hình khu phố, đi cùng tới văn phòng công chứng, hay góp ý về giá là việc rất nên làm, vì họ biết khu vực hơn bạn. Ranh giới chỉ cần giữ ở hai thứ: tiền cọc và chữ ký, cả hai đi thẳng giữa bạn và người có quyền bán.

Câu hỏi thường gặp

Có nên chuyển tiền đặt cọc qua môi giới không?

Không nên. Tiền cọc nên chuyển thẳng cho chủ nhà, vào tài khoản đúng tên, khi hai bên đã ký giấy cọc. Chuyển qua môi giới khiến bạn phải đòi từ người trung gian nếu giao dịch không thành.

Môi giới ký giấy nhận cọc thay chủ nhà có giá trị không?

Chỉ ràng buộc chủ nhà khi môi giới có giấy uỷ quyền hợp lệ cho việc nhận cọc. Không có uỷ quyền, chủ nhà có thể không công nhận. Hãy xin xem giấy uỷ quyền, hoặc yêu cầu chủ nhà ký trực tiếp.

Phí môi giới nhà đất do ai trả và trả khi nào?

Tuỳ thoả thuận, có khi bên bán trả, có khi bên mua trả hoặc cả hai. Điều quan trọng là ghi rõ bằng chữ mức phí, thời điểm trả và trường hợp giao dịch không thành thì xử lý thế nào.

Đặt cọc giữ chỗ mua căn hộ chưa xây có an toàn không?

Phụ thuộc vào việc dự án đã đủ điều kiện bán và khoản tiền nộp cho ai, có hoàn lại được không. Nên tra quy định hiện hành về nhà hình thành trong tương lai và hỏi luật sư trước khi chuyển tiền.

Môi giới giục cọc ngay trong ngày thì nên trả lời thế nào?

Bạn trả lời rằng mình cần một hai ngày để xem giấy tờ và gặp chủ nhà, nếu chủ bán cho người khác thì bạn chấp nhận. Một giao dịch tốt hiếm khi biến mất chỉ vì bạn cẩn thận thêm vài ngày.

Làm sao biết giá môi giới báo có phải giá chủ nhà muốn bán không?

Cách rõ nhất là hỏi trực tiếp chủ nhà khi gặp và để con số đó ghi trong giấy cọc có chữ ký chủ nhà. Nếu môi giới ngăn bạn gặp chủ, đó là điều đáng cân nhắc.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138